Nam tính Trung Hoa: Mô hình quân tử và những biến đổi

Phan Thị Thùy Linh1,
1 Khoa Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường Đại học Phú Yên, Việt Nam

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Nam tính Trung Hoa không phải là một thực thể cố định mà liên tục biến đổi theo từng giai đoạn lịch sử. Trong đó, mô hình nam tính quân tử đóng vai trò quan trọng kiến tạo nên mẫu hình nam tính lý tưởng. Nghiên cứu này kết hợp phương pháp phân tích lịch sử - văn hóa và phân tích diễn ngôn để phân tích quá trình hình thành, duy trì và tái cấu trúc mô hình quân tử, đồng thời đánh giá cách nó được diễn giải lại trong bối cảnh chính trị, kinh tế và văn hóa khác nhau. Kết quả chính cho thấy rằng, mặc dù lý tưởng quân tử tiếp tục duy trì ảnh hưởng trong xã hội Trung Quốc, nhưng nó đã bị thách thức và tái định nghĩa. Trong thời kỳ Cách mạng Văn hóa (1966-1976), quân tử bị loại bỏ hoàn toàn khỏi diễn ngôn chính trị. Lý tưởng nam tính không còn là Nho sĩ mà bị thay thế bởi hình mẫu công nhân và chiến binh cách mạng. Ngày nay, mô hình nam tính này tiếp tục lai ghép với các yếu tố hiện đại, kết hợp giữa trí thức, kinh doanh và chủ nghĩa dân tộc. Sự vận động này phản ánh cách Trung Quốc điều chỉnh chuẩn mực nam tính để phù hợp với thời đại mới. 

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

Benesch, O. (2015). The Samurai Next Door: Chinese Examinations of the Japanese Martial Spirit. Extrême-Orient Extrême-Occident, 38, 129-168.
Chow, Y. F. (2015). Book review: Chinese Masculinities in a Globalizing World. SAGE Publications Sage UK: London, England.
Connell, R. W. (2020). Masculinities. Routledge.
Hird, D. (2017). In league with gentlemen: Junzi masculinity and the Chinese nation in cultural nationalist discourses. Asia Pacific Perspectives, 15(1), 14-35.
Hird, D. (2019). Masculinities in China, Routledge handbook of East Asian gender studies (pp. 350-366): Routledge.
Hinsch, Bret. (2013). Masculinities in Chinese History. Rowman & Littlefield Publishers.
Hui, Y. (2020). Reimagining Chinese Masculinities: Ideal Manhood in the Three Kingdoms. University of California, Davis.
Louie, Kam (2002). Theorising Chinese Masculinity: Society and Gender in China. Cambridge University Press.
Louie, K. (2014). Chinese masculinities in a globalizing world. Routledge.
Pines, Y. (2017). Confucius’ elitism: the concepts of Junzi and Xiaoren revisited. A concise companion to Confucius, 164-184.
Qiang, X., & Lambert, A. (2020). Translating junzi in the Lunyu as gentleman: underlying norms and deviances. Translation Review, 106(1), 69-88.
Snell, R. S., Wu, C. X., & Lei, H. W. (2022). Junzi virtues: a Confucian foundation for harmony within organizations. Asian Journal of Business Ethics, 11(1), 183-226.
Song, G., & Hird, D. (2013). Men and masculinities in contemporary China (Vol. 6). Brill.
Trần, T. K. (2008). Nho giáo. Ha Noi: NXB. Văn hóa thông tin.
Wenyu, X. (2012). Kant’s Better Man and the Confucian Junzi. Frontiers of Philosophy in China, 7(3), 481-497.