Xây dựng và sử dụng bài tập tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường dạy học chương “năng lượng” vật lí 10 theo hướng phát triển năng lực vật lí
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Năng lực vật lí là một trong những năng lực đặc thù cần hình thành cho học sinh trong chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Qua nghiên cứu chương trình môn học Vật lí 10 thì chương "Năng lượng" có nhiều nội dung gắn liền với các vấn đề môi trường như: sự chuyển hoá năng lượng, tiết kiệm năng lượng và năng lượng tái tạo. Bài báo này trình bày kết quả nghiên cứu về việc xây dựng và sử dụng hệ thống bài tập tích hợp giáo dục bảo vệ môi trường trong chương “Năng lượng” Vật lí 10 nhằm phát triển năng lực vật lí cho học sinh, tác giả đã đề xuất được quy trình 5 bước xây dựng bài tập tích hợp và triển khai thực nghiệm sư phạm trên 85 học sinh tại Trường THPT An Biên. Từ kết quả nghiên cứu về mặt định tinh và phân tích định lượng cho thấy học sinh không chỉ cải thiện các thành tố năng lực như nhận thức vật lí, tìm hiểu thế giới tự nhiên mà còn chủ động đề xuất giải pháp tiết kiệm điện và thiết kế được các sản phẩm thực tiễn như máy hút bụi mini, ứng dụng năng lượng mặt trời,. Kết quả này khẳng định tính khả thi của việc sử dụng bài tập tích hợp trong việc nâng cao chất lượng dạy học và hình thành ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh.
Từ khóa
bài tập tích hợp, giáo dục bảo vệ môi trường, phát triển năng lực vật lí
Chi tiết bài viết

Bài báo này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
Tài liệu tham khảo
Chu, T. V. A., & Lại, P. L. (2024). Thiết kế và sử dụng bài tập thực tiễn để tổ chức dạy học chủ đề Vật sống (Khoa học tự nhiên 6) nhằm phát triển năng lực tư duy khoa học cho học sinh. Tạp chí Giáo dục, 24(Số đặc biệt 2), 49–55.
Lê, C. N. (2021). Phát triển năng lực vật lí cho học sinh thông qua dạy học STEM. Tạp chí Khoa học Giáo dục Việt Nam, 43, 12–17. http://vjes.vnies.edu.vn/sites/default/files/baiso03_so43.pdf
Nguyễn, H. A., Quách, N. B. N., & Phan, T. T. L. (2020). Giáo trình sử dụng thí nghiệm trong dạy học vật lí. Nhà xuất bản Đại học Cần Thơ.
Nguyễn, T. D. H., & Lê, D. B. (2023). Thiết kế bài tập tiếp cận PISA nhằm phát triển năng lực hoá học cho học sinh trung học phổ thông trong dạy học chuyên đề “Phân bón hoá học” (Hoá học 11). Tạp chí Giáo dục, 23(16), 8-14. https://tcgd.tapchigiaoduc.edu.vn/index.php/tapchi/article/view/844
Nguyễn, T. K. A., Hoàng, C. H., & Bùi, H. V. (2025). Xây dựng bài tập vận dụng thực tiễn chủ đề “ánh sáng” (khoa học tự nhiên 9) nhằm bồi dưỡng năng lực vật lí cho học sinh. Tạp chí Giáo dục, 25, 30–35.
Nguyễn, T. T. X., & Nguyễn, V. B. (2024). Phát triển năng lực vật lí cho học sinh trung học phổ thông qua bài học STEM “Hộp số” (Vật lí 10). Tạp Chí Giáo dục, 24(16), 18–23. Truy vấn từ https://tcgd.tapchigiaoduc.edu.vn/index.php/tapchi/article/view/2389
Nguyễn, V. B., & Phạm, V. D. (2017). Xây dựng hệ thống bài tập để sử dụng trong dạy học chương “Các định luật bảo toàn” nhằm phát triển năng lực của học sinh. Tạp chí Thiết bị Giáo dục, 153, 22–25.
Phan, Đ. C. T., & Phạm, L. T. (2016). Sử dụng bài tập tích hợp trong dạy học hóa học nhằm phát triển năng lực giải quyết vấn đề cho học sinh lớp 10 THPT. Tạp chí Khoa học ĐHSP TPHCM, 4(82), 78-85. http://vci.vnu.edu.vn/upload/15022/pdf/57637ef37f8b9a522d8b456f.pdf
Thái, D. T. (2007). Phương pháp dạy học truyền thống và đổi mới. NXB Giáo dục.
Vũ, V. H. (Tổng chủ biên), Bùi, G. T. (Chủ biên), Phạm, K. C., Tô, G., Nguyễn, X. Q., & Nguyễn, V. T. (2022). Vật lí 10: Kết nối tri thức với cuộc sống. Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam.
Các bài báo được đọc nhiều nhất của cùng tác giả
- Phạm Thiết Trường, Hà Thái Thuỷ Lê, Nguyễn Hoàng Anh, Dạy học chủ đề cơ học theo định hướng giáo dục STEM , Tạp chí Khoa học Đại học Đồng Tháp: Tập 12 Số 01S (2023): Số Đặc biệt chuyên san Khoa học Xã hội và Nhân văn (Tiếng Việt)
- Quách Nguyễn Bảo Nguyên, Nguyễn Hoàng Anh, Nguyễn Đức Dũng, Thiết kế chủ đề STEM trong dạy học phần “Nhiệt học” - Vật lý 10 theo định hướng bồi dưỡng năng lực giải quyết vấn đề , Tạp chí Khoa học Đại học Đồng Tháp: Số 41 (2019): Phần A - Khoa học Xã hội và Nhân văn
- Nguyễn Hoàng Anh, Tự tạo thí nghiệm hỗ trợ dạy học vật lí ở trường phổ thông , Tạp chí Khoa học Đại học Đồng Tháp: Số 6 (2013): Phần A - Khoa học Xã hội và Nhân văn